Na een decennium van dalende interesse en groeiend cynisme, beleeft het Spaanse medialandschap een opmerkelijke primeur. Voor het eerst in tien jaar stijgt de belangstelling voor de actualiteit weer. Terwijl de Spanjaard de nieuwste technologieën omarmt, trekt hij voor betrouwbare informatie een harde grens: gevestigde media winnen terrein, terwijl AI-chatbots en influencers het nakijken hebben.

Dat blijkt uit het gezaghebbende jaarlijkse onderzoek naar nieuwsconsumptie van het Reuters Institute (Universiteit van Oxford) en de Universidad de Navarra, dat op 16 juni 2026 is verschenen.

De grote ommekeer: Waarom Spanje weer massaal nieuws consumeert

Het meest opvallende cijfer uit het rapport is de hernieuwde honger naar nieuws. Maar liefst 54 procent van de Spanjaarden geeft aan sterk geïnteresseerd te zijn in de actualiteit—een stijging van drie procentpunt ten opzichte van 2025 en de hoogste score in vier jaar tijd.

Met deze comeback schiet Spanje omhoog op de internationale ranglijst: van de zestiende naar de zevende plaats van de 48 onderzochte landen.

Wie haken er weer aan?

• De Digitaliserende Senior: De grootste stijging is te zien bij de 65-plussers en de groep tussen de 35 en 44 jaar (beiden +7%). Spaanse senioren zijn actiever online dan ooit. Hoewel zij AI-tools al enthousiast gebruiken voor bijvoorbeeld gezondheidsvragen, grijpen ze voor hun dagelijkse nieuwsportie massaal terug naar de traditionele merken.
• De 'Ninis Informativos': Toch is er een hardnekkige blinde vlek. Onder de jongeren (min-25) toont ruim de helft nauwelijks interesse of vertrouwen in het nieuws. De onderzoekers bestempelen deze groep treffend als ninis informativos: de informatieve afhakers.

AI en Social Media: Populair, maar niet betrouwbaar

Er heerst een fascinerende paradox in Spanje. Spanjaarden lopen binnen Europa voorop als het gaat om het omarmen van kunstmatige intelligentie (AI). Toch weigeren ze de technologie te gebruiken als kompas voor de waarheid.

Terwijl het algemene vertrouwen in het nieuws stijgt naar 33 procent (en zelfs 42 procent voor de media die men zélf kiest), scoort AI dramatisch laag.

Spanjaarden experimenteren dus volop met AI, maar zodra het op harde feiten aankomt, blijft de traditionele journalist de poortwachter.

Het medialandschap: Wie zijn de winnaars van 2026?

Het Spaanse digitale medialandschap is versnipperd, maar een aantal iconische namen blijft de toon zetten.

De meest gelezen digitale media

Koploper is de digitale editie van El País, die in 2026 haar gouden 50-jarig jubileum viert. De krant wordt op de hielen gezeten door elDiario.es, El Mundo, en de gratis gigant 20Minutos. Ook RTVE Noticias en OKDiario trekken miljoenen lezers, gevolgd door gevestigde namen als Antena3, Marca, El Confidencial, El Español, La Vanguardia en ABC.

De meest vertrouwde merken

Lezen is één ding, geloven is twee. Als het op puur vertrouwen aankomt, wijzen Spanjaarden een duidelijke topgroep aan: 20Minutos, ABC, Antena3, Cadena SER, COPE, El Mundo en El País worden gezien als de meest solide bakens in de informatiezee.

De Influencer-paradox: Vermaak versus Journalistiek

Een relatief nieuw fenomeen in het rapport is de opmars van de contentmaker. Maar liefst 40 procent van de Spanjaarden consumeerde in de week van het onderzoek nieuws via influencers, opiniemakers of vloggers. Vooral op platforms zoals Instagram (dat een enorme groei doormaakt), TikTok, YouTube en WhatsApp zijn zij dominant.

Het publiek vindt deze makers vaak toegankelijker, persoonlijker en vermakelijker dan de traditionele pers. Toch is er geen sprake van dat zij de journalistiek vervangen. Op de cruciale journalistieke kernwaarden—betrouwbaarheid, expertise en onpartijdigheid—winnen de traditionele media het glansrijk. Dat vertaalt zich ook in de portemonnee: als Spanjaarden al betalen voor online nieuws, doen ze dat vrijwel uitsluitend bij officiële nieuwsbedrijven, niet bij influencers.

De angst voor Bulos: Recordhoogte in desinformatie

Achter het herstel van de media schuilt een diepere angst. Maar liefst 74 procent van de Spanjaarden maakt zich ernstige zorgen over het online scheiden van feiten en fictie. Dat is een stijging van vijf procentpunt ten opzichte van vorig jaar en het hoogste niveau sinds het begin van de metingen.

De Spaanse 'Bulo'

Bijna de helft van de Spaanse internetgebruikers geeft toe nepnieuws (bulos) niet altijd te kunnen herkennen. Aangezien zes op de tien Spanjaarden via algoritmes (sociale media en nieuwsaggregators) bij het nieuws terechtkomen, is de kans op manipulatie groot.

De Spaanse regering heeft inmiddels strenge maatregelen aangekondigd om desinformatie en de verspreiding van nepnieuws op sociale media harder aan te pakken.

Conclusie

In een wereld die overspoeld wordt door AI-gegenereerde content en viraal nepnieuws, fungeert de gevestigde Spaanse pers als een anker. De Spanjaard zoekt de nuance weer op—en is bereid daarvoor te betalen bij de merken die kwaliteit leveren.

Heb je zelf een favoriete Spaanse nieuwsbron, of herken je de scepsis tegenover AI-nieuws uit je eigen omgeving?